Дар вақти ҳомиладорӣ венаҳои варикозӣ асосан дар қисми пойҳои занони ҳомила пайдо мешаванд. Дар натиҷаи васеъшавии венаҳо варамҳо ба вуҷуд меоянд. Дар натиҷа метавонад хориш ва баъзан дард пайдо шавад, аммо одатан онҳо безараранд.
Маълумоти умумӣ дар бораи венаҳои варикозӣ
Варикоз ин венаҳои барҷаста ва варамидаи пой мебошад. Ранги онҳо одатан кабуди тира ё бунафш буда, ба намуди риштаи печдарпеч монанд аст. Инчунин венаҳои варикозӣ дар маҳбал ё узвҳои ҷинсии берунӣ низ пайдо шуда метавонанд. Венаҳои варикозие низ мавҷуданд, ки дар рӯдаи рост ба вуҷуд меоянд ва онҳоро геморрой меноманд.
Сабабҳои пайдоиши венаҳои варикозӣ ҳангоми ҳомиладорӣ
Дар давраи ҳомиладорӣ дар бадани зан тағйироти зиёде мушоҳида мешавад. Азбаски дар ин давра ҳаҷми хун нисбат ба муқаррарӣ 50% зиёд мешавад, барои ба тамоми бадан расонидани хун ба рагҳо фишори иловагӣ ворид мегардад. Инчунин, мушакҳои суфтае, ки сатҳи венаҳоро мепӯшонанд, ба туфайли гормони прогестерон суст ва васеъ мешаванд.
Баробари инкишофи ҳомила бачадон калон мешавад ва ин дар навбати худ ба венаҳои калони дар ковокии кос ва шикам ҷойгиршуда фишор меорад. Дар натиҷа, фишори дохили венаҳои пой зиёд шуда, ба дил расидани хун душвор мегардад ва маҳз ҳамин рагҳо варам карда, барҷаста мешаванд.
Тибқи маълумот, тақрибан дар 30%-и занҳое, ки бори аввал давраи ҳомиладориро аз сар мегузаронанд, варикоз пайдо мешавад. Дар ин давра дар пайдоиши варикоз ё набудани он генетикаи зан низ нақши муҳим мебозад.
Аломатҳои пайдоиши венаҳои варикозӣ:
- Эҳсоси дард дар пой;
- Хориш дар атрофи рагҳо;
- Тағйир ёфтани ранги пӯст;
- Кашишхӯрӣ ва варами мушакҳои пой;
- Дард баъди муддати дароз рост истодан ё нишастан.
Ҳолати пас аз таваллуди венаҳои варикозӣ, ки дар давраи ҳомиладорӣ пайдо шудаанд
Венаҳои варикозии дар натиҷаи ҳомиладорӣ пайдошуда баъди 12 ҳафтаи таваллуд оҳиста-оҳиста нест мешаванд. Агар дар зан дар натиҷаи якчанд бор ҳомиладор шудан венаҳои варикозӣ васеъ шуда бошанд ё дар таърихи оилавӣ, яъне дар гени ӯ ин ҳолат мавҷуд бошад, венаҳои васеъшуда баъди таваллуд ҳам кашиш нахӯрданашон мумкин аст.
Баъзе усулҳои хурд кардани венаҳои варикозии варамида дар давраи ҳомиладорӣ
Венаҳои варикозии дар давраи ҳомиладорӣ пайдошуда қариб безараранд. Барои хурд кардани онҳо ба тавсияҳои зерин амал кардан кифоя аст:
- Машқ кардан. Ҳар рӯз машқ кардан, пиёда гаштан гардиши хунро хуб карда, ба дил хуб рафта расидани хунро таъмин мекунад. Иҷрои машқҳои шиноварӣ, ки он қадар қувва талаб намекунанд, низ хеле фоиданок аст.
- Пойҳоро ба боло бардоштан. Ҳангоми дар паси миз нишастан пойҳоро суст гузоштан ва ҳангоми хобидан ба зери пой болишт гузоштан тавсия дода мешавад.
- Зуд-зуд тағйир додани мавқеъ. Муддати дароз дар як ҷой нишастан ё истодан тавсия дода намешавад. Дар ҳаракати доимӣ будан ба саломатӣ фоиданок аст.
- Истифодаи ҷӯробҳои компрессионӣ. Ин навъи ҷӯробҳо гардиши хунро беҳтар мекунанд ва барои пешгирии ҳолатҳои нохуш, ки аз рагҳои варикозӣ ба вуҷуд меоянд, кӯмак мекунанд.
- Ба либосҳо эътибор додан. Асосан либосҳои тангро, ки миён, пой ё атрофи косро пахш мекунанд, набояд пӯшид.
- Коҳиш додани меъёри намак дар хӯрок. Барои нигоҳ доштани миқдори кофии об дар бадан ва кам кардани миқдори варам хӯрокҳои камнамакро истеъмол кардан лозим аст.
Усулҳои бехатари табобати рагҳои варикозии баъди таваллуд
Агар рагҳои варикозӣ пас аз гузаштани чанд моҳи таваллуд шифо наёбанд ва ягон нороҳатӣ эҷод кунанд, усулҳои бехатари табобати онҳо низ мавҷуданд. Ба ақидаи муҳаққиқон, барои пешгирии инкишофи рагҳои варикозӣ тавсия дода мешавад, ки табобат пас аз шаш то нуҳ моҳи таваллуд оғоз карда шавад.
Навъи табобат вобаста ба ҳолати варикоз аз ҳамдигар фарқ мекунад. Масалан:
- Склеротерапия. Яке аз усулҳои табобати венаҳои варикозӣ бо роҳи ворид кардани дору ва хурд кардани онҳо.
- Табобати лазерӣ. Венаҳои варикозӣ тавассути лазер бурида мешаванд.
- Флебэктомияи амбулаторӣ. Усули табобати венаҳои варикозӣ тавассути мини-ҷарроҳӣ.
