Hámiledarlıqta diareya hám qabızlıq sıyaqlı as sińiriw mashqalaları tez-tez ushırasadı. Ádette bunı gormonlardıń ózgeriwi, awqatlanıwdaǵı ózgerisler hám qosımsha stress sebepli dep esaplaydı.
Diareya bir kúnde úsh yamasa onnan artıq bosasqan, suwlı ish keliwine qarata aytıladı. Dawamlı diareya suwsızlanıw hám jeterli azıq-awqattı ózlestirmewge alıp keliwi múmkin. Hámiledarlıq dáwirinde bul — hayalǵa hám hámilege zıyan jetkeriwi múmkin. Awır hám uzaq dawam etken diareya menen awırǵan hámiledar hayallar dárhal medicinalıq járdemge múrájat etiwi kerek.
Diareya degen ne?
Diareya júdá keń tarqalǵan kesellik bolıp, bul hár bir adamǵa, sonıń ishinde hámiledar hayallarǵa da tásir etiwi múmkin. Amerika gastroenterologiya kolledji maǵlıwmatlarına qaraǵanda, hámiledar hayallarda diareyanıń kelip shıǵıwı haqqında jeterli dárejede zamanagóy izertlewler joq. Hámiledarlıq dáwirinde diareya gormonal yamasa fizikalıq ózgerisler nátiyjesinde payda bolıwı múmkin. Biraq bul jaǵday hámiledarlıq penen baylanıslı bolmawı da múmkin, kerisinshe infekciya yamasa ishektiń buzılıwı nátiyjesinde payda bolıwı múmkin.
Ish ketiw sebepleri
Gormonal ózgerisler
Diareyaǵa alıp keliwi múmkin bolǵan ózgerislerden biri prostaglandin dárejesiniń artıwı esaplanadı. Oksitocin sıyaqlı prostaglandinler jatır qısılıwın kúsheytiwge járdem beredi. Biraq awqat sińiriw organları boylap háreketin de kúsheytiwi múmkin. Prostaglandin muǵdarınıń artıwı da menstruaciya waqtında diareyaǵa alıp keliwi múmkin. Jasalma prostaglandin preparatları da diareyaǵa sebep bolıwı múmkin.
Hámiledarlıqta infekciyalıq diareya
Ishek infekciyaları diareyanıń tiykarǵı sebebi bolıp esaplanadı. Infekciyalıq diareya menen awırǵan adamlarda, ish ótiwi hám suwlı dáretten tısqarı, tómendegi belgiler de bolıwı múmkin:
- qanlı dáret;
- kewil aynıwı;
- qusıw;
- ısıtpa;
- dirildew;
- bas aylanıwı.
Infekciyalıq diareyaǵa sebep bolatuǵın organizmler bul bakteriyalar, máselen esherxiya kolli yamasa kampilobakterioz, salmonella yamasa shigella, viruslar hám parazitler.
Insan bul zıyanlı organizmlerdi pataslanǵan azıq-awqat yamasa suw arqalı juqtırıwı múmkin. Ortasha rawajlanǵan mámleketlerge sayaxat qılǵanda infekciyalıq diareya qáwipli bolıwı múmkin. Sol sebepli hámiledarlıqta diareya jaǵdayına túsip qalmaw ushın hámiledar hayal gigiena qaǵıydalarına qatań ámel etiwi kerek.
Awqat sińiriw sisteması kesellikleri
Sozılmalı diareya tiykarınan ishek zaqımlanıwınıń belgisi bolıwı múmkin, máselen, qabınıwlı ishek kesellikleri, sonıń ishinde,
- seliakiya;
- Kron keselligi;
- tásirlengen ishek sindromı;
- jińishke ishek bakteriyalarınıń kóbeyiwi.
Joqarıdaǵı jaǵdaylar kóplegen basqa belgilerge sebep bolıwı múmkin.
Mısal ushın:
- qarın awırıwı, tartıwshı awırıw;
- qarın kebiwi hám isiwi;
- salmaq joǵaltıw;
- sharshaw;
- kewil aynıwı hám qusıw;
- teri hám buwınlardaǵı mashqalalar;
- qansızlıq.
Eger diareya joqarıdaǵı sıyaqlı basqa belgiler menen birge kelse, dárhal shıpakerge xabarlasıń.
Basqa sebepler
Hámiledarlıqta ish ótiwi yamasa diareya tómendegi sebeplerge kóre de payda bolıwı múmkin:
- awqatqa allergiya;
- awqat penen baylanıslı ózgerisler;
- hámiledarlıqta stress;
- ayırım dáriler;
- sarbitol;
- ksilitol yamasa mannitol.
Hámiledarlıq dáwiri dawamında hayal tutınıp atırǵan awqatına abaylı bolıwı, kerek bolsa qánige menen másláhátlesiwi shárt.
Paydalı: Hámiledarlıqta neler múmkin emes? Eń zıyanlı 11 ónim
Qashan shıpakerge kóriniw kerek?
Diareya kúshli suwsızlanıw hám toyıp awqatlanbawǵa alıp keliwi múmkin, bul bolsa hayal hám hámile ushın qáwipli esaplanadı.
Hámiledar hayal tómendegi jaǵdaylardı bastan ótkerip atırǵan bolsa, tez medicinalıq járdem alıwı zárúr:
- qan yamasa irińli dáret;
- 48 saattan artıq dawam etken diareya;
- 24 saat ishinde 6 yamasa onnan artıq ish ótiwi
- 39 C yamasa onnan joqarı ısıtpa;
- tez-tez qusıw;
- ishek hám qarında kúshli awırıw;
- suwsızlanıw belgileri, mısalı, toq reńli sidik, shóllew, awız qurıwı, bas aylanıwı yamasa azıraq sidik shıǵarıw.
Ish ótiwin emlew
Hámiledar hayal kóp muǵdarda suw ishiwi arqalı suwsızlanıwdıń aldın aladı. Elektrolitli suyıqlıqlar ishiw de áhmiyetli.
Bunnan basqa,
- bulyon hám qaynatpa sorpalar;
- mineral ishimlikler;
- miyweli sherbetler;
- kofeinsiz ishimlikler.
Hámiledar hayallarǵa suwsızlanıwdıń aldın alıw hám diareya sebepli joǵalǵan elektrolitlerdi qayta tiklewge járdem beriw ushın shıpakerler alma sherbeti, bananlar, ápiwayı kartoshka, gúrish, quwırılǵan nan sıyaqlı ónimlerdi tutınıwdı usınıs etiwi múmkin.
Bunnan basqa, sút ónimleri, may, quramı qumshekerden ibarat ónimler hám kofeinli ishimlikler sıyaqlı diareyanı kúsheytetuǵın ónimlerden abaylı bolıń.
Dári-darmaqlar menen diareyanı emlew
Hámiledarlıq dáwirinde hár qanday jańa dárini qabıl etiwden aldın shıpaker menen másláhátlesiń. Ayırım dáriler zıyanlı bolıwı hám ayırım dárilerdiń qáwipsizligi anıq bolmawı múmkin.
Bul maqala Medicalnewstoday hám gi.org maǵlıwmatları tiykarında «Lalu» komandası tárepinen tayarlandı.
