Көптеген әйелде жүктілік кезінде тәбеттің жоғалуы байқалады. Сіз тамақты жағымсыз деп санауыңыз немесе өзіңізді аш сезінбеуіңіз мүмкін, бірақ мұндай кезде өзіңізді тамақ ішуге мәжбүрлей алмайсыз.
Жүктілік кезінде тәбеттің жоғалу себебі неде?
Тәбетіңіздің өзгеруі – қалыпты жағдай. Бұл әсіресе жүктілік кезінде денеңізде көптеген өзгерістердің болуына байланысты. Егер сізде тәбет жоғалса, барлық тағамға деген жалпы қызығушылықтың болмауы немесе тамақ ішуге деген құлықсыздық пайда болуы мүмкін. Жүктілік кезіндегі тәбеттің толық жоғалуы белгілі бір өнімдерді ұнатпау сезімінен өзгеше екенін есте сақтаңыз.
Жүктілік кезінде тәбеттің жоғалуына төмендегі бірнеше фактор себеп болуы мүмкін:
Жүрек айну және құсу
Егер сізде тәбет жоғалса, барлық тағамдарға деген жалпы қызығушылық немесе тамақтануға деген ұмтылыстың болмауы пайда болуы мүмкін.
Жүрек айну мен құсу жүктілік кезінде, әсіресе бірінші триместрде токсикоз түрінде жиі кездеседі. Кейбір әйелде бұл жағдай жүктілік кезеңі бойы байқалуы мүмкін.
Егер тәбеттің жоғалуы жүрек айну мен құсудың салдарынан болса, майлы немесе ащы тағамдардан бас тартуға тырысыңыз, сұйықтықты тамақтан бөлек ішіңіз және аз-аздан, жиі тамақтаныңыз.
Психикалық денсаулық жағдайы
Күйзеліс пен депрессияны қоса алғанда, түрлі психикалық денсаулық жағдайлары сіздің тәбетіңізге әсер етуі мүмкін.
Жүкті әйелдер түрлі физикалық және биохимиялық өзгерістерге байланысты психикалық денсаулық мәселелеріне көбірек бейім болуы мүмкін. Атап айтқанда, депрессия тамақтану әдеттерінің өзгеруіне, соның ішінде тәбеттің төмендеуіне себеп болуы ықтимал.
Қызықты: Жүктілік кезіндегі жерік болу неден хабар береді?
Дәрі-дәрмектер
Жүктілік кезінде қолдануға рұқсат етілген кейбір дәрілер тәбетті төмендетуі мүмкін. Егер тәбеттің төмендеуі қабылдап жатқан препараттарға байланысты деп ойласаңыз, бұл туралы дәрігеріңізбен кеңесіңіз.
Тамақтанудың бұзылуы
Кейбір жүкті әйелде тамақтанудың бұзылуы, соның ішінде анорексия және булимия жағдайы туындауы мүмкін. Мамандардың есептеуінше, жүкті әйелдердегі ретсіз тамақтану 0,6-27,8%-ды құрайды екен.
Басқа да ықтимал себептер
Жүкті әйелдерде ісіктер, асқазан қызметінің бұзылуы, қыжыл және Аддисон ауруы салдарынан да тәбеттің жоғалуы мүмкін.
Сонымен қатар, жүктілікке байланысты дәм мен иіс сезудің өзгеруі, B12 дәрумені мен темір сияқты заттардың жетіспеушілігі кейбір жүкті әйелдерде тәбеттің жоғалуына себеп болуы мүмкін.
Пайдалы: Жүктілік кезінде қызыл иектің қанауы
Жүктілік кезінде тәбетті қалай қалпына келтіруге болады?
Егер сізде тәбеттің жоғалуы байқалса, тамақтануыңызды қалай дұрыс жолға қою керектігін ойластырғаныңыз жөн.
Толық порция тамақты жей алмайтыныңызды сезсеңіз де, өзіңізге жетерліктей тағамдарды бірінші орынға қоюыңызға болады. Бұл сіздің және болашақ сәбиіңіздің жеткілікті қоректік заттарды тұтынуын қамтамасыз етуге көмектеседі.
Төменде келтірілген бірнеше тағам түрін дайындау оңай, порциясы шағын және асқазанда жеңіл қорытылады:
- Ақуызға бай тағамдар: қатты пісірілген жұмыртқа, йогурт, қуырылған ноқат, ірімшік, тауық төс еті, күркетауық еті;
- Жұмсақ, талшыққа бай пайдалы көкөністер: тәтті картоп, жасыл үрмебұршақ, кішкентай сәбіз (пісірілген немесе шикі күйінде), балғын шпинат салаты;
- Жеңіл тағамдар: балғын жидектер, сұлы жармасы, кептірілген жемістер және кәдімгі сүзбе сияқты сүт өнімдері;
- Жұмсақ дәнді дақылдар/крахмалдар: қоңыр күріш, макарон және макарон өнімдері, ірімшік, сондай-ақ пеште пісіріліп, езілген картоп;
- Сорпа: тауық еті қосылған кеспе сорпа және тауық етінен жасалған мастава;
- Сұйықтықтар: қарапайым сорпалар және денсаулыққа пайдалы смузилер.
Пайдалы:
Жүкті әйелдерде ісіктер, асқазан қызметінің бұзылуы, ашулану және Аддисон ауруы салдарынан да тәбеттің жоғалуы мүмкін.
Сонымен қатар, жүктілікпен байланысты дәм мен иіс сезудің өзгеруі, В12 дәрумені мен темір сияқты заттардың жетіспеушілігі кейбір жүкті әйелдерде тәбеттің жоғалуына себеп болуы мүмкін.
Пайдалы: Жүктілік кезінде қызыл иектің қан кетуі
Жүктілік кезінде жүктілікті қалай қалпына келтіруге болады?
Егер сіз тәбеттің жоғалуын бастан кешірсеңіз, тамақтануды қалай дұрыс реттеу керектігін ойлауыңыз керек.
Тіпті толық порциялы тағамдарды тұтына алмайтыныңызды сезсеңіз де, өзіңізге жеткілікті тағамдарды бірінші орынға қоюыңызға болады. Бұлар сізге және болашақ балаңызға жеткілікті қоректік заттарды тұтынуды қамтамасыз етуге көмектеседі.
Төменде келтірілген бірнеше тағам түрлерін дайындау оңай, порциялары шағын және асқазаныңызда оңай қорытылады:
- Ақуызға бай тағамдар: қатты қайнатылған жұмыртқа, йогурт, қуырылған ноқат, ірімшік, тауық еті, күркетауық еті;
- Жұмсақ, талшыққа бай пайдалы көкөністер: тәтті картоп, жасыл бұршақ, кішкентай сәбіз (қайнатылған немесе шикі күйінде), табиғи шпинат салаты;
- Шағын бөліктер: жас жидектер, жүгері ұны, кептірілген жемістер және кәдімгі сүзбе сияқты құрғақ сүт өнімдері;
- Жұмсақ дәндер/крахмалдар: қоңыр күріш, макарон және макарон өнімдері, ірімшік, сондай-ақ пеште пісірілген және езілген картоп;
- Сорпа: тауық лапша сорпасы және тауық етінен жасалған мастава;
- Сұйықтықтар: Қарапайым сорпалар мен денсаулыққа пайдалы сметаналар.
Пайдалы: Жүктілік кезінде не істеуге болмайды?
Қашан алаңдау керек?
Егер сізде ара-тұра немесе белгілі бір тағамдарға тәбетіңіз тартпаса, бірақ күнделікті қажетті мөлшерде қоректік заттарды қабылдап жүрсеңіз, әдетте, бұған алаңдаудың қажеті жоқ.
Мысалы, егер сіз қоректік заттарға бай тағамдарды үнемі тұтынып, салмағыңыз жүктілік мерзіміне сәйкес келсе (салмағыңызды “Lalu Сонымен қатар кейбір жүкті әйелдерде ерекше, соның ішінде хош иісі аңқыған тағамдарға және етке тәбеті болмауы мүмкін. Алайда бұл — жиі кездесетін жағдай және әдетте алаңдауға себеп емес. Бірақ үнемі тамақтанбай жүрсеңіз немесе тәбетіңіз бір күннен артық уақыт бойы болмаса, дәрігеріңізге қаралуыңыз керек. Өйткені мұндай жағдайда өзіңіздің денсаулығыңызды, сондай-ақ өсіп келе жатқан сәбиіңіздің денсаулығын қолдау үшін жеткілікті мөлшерде қоректік заттар алу өте маңызды. Жүктілік кезінде дұрыс тамақтанбаудан туындайтын асқынулар Дұрыс тамақтанбау жүктілікке байланысты көптеген асқынуларға, соның ішінде ұрықтың дамуының тежелуіне, салмағының аз болуына және ананың салмақ жоғалтуына әкелуі мүмкін. Сондай-ақ бұл балаларда ақыл-ой қабілеті мен мінез-құлықтың төмендеуі сияқты мәселелерді тудырады. Сау жүктілікті қамтамасыз ету үшін макроэлементтер де, микроэлементтер де бірдей қажет. Жүктілік кезінде созылмалы тәбет жоғалуы байқалған әйелдерде анемия, ұрық дамуының патологиялары және мерзімінен бұрын босану қаупі жоғары болады. Бірақ сіз жүйелі түрде тамақтанбасаңыз немесе бір күннен астам уақыт бойы тәбетіңіздің жоғалуы байқалса, дәрігерге көрінуіңіз керек. Себебі, мұндай жағдайда сіздің денсаулығыңызды, сондай-ақ өсіп келе жатқан балаңыздың денсаулығын қолдау үшін жеткілікті мөлшерде қоректік заттар алу өте маңызды. Жүктілік кезіндегі аз тамақтанумен байланысты асқынулар Азық-түліктің жеткіліксіздігі жүктілікке байланысты көптеген асқынуларға, соның ішінде ұрықтың нашар өсуіне, аз салмаққа және ананың салмақ жоғалтуына әкелуі мүмкін. Бұл сондай-ақ балаларда ақыл-ой функцияларының және мінез-құлықтың төмендеу проблемаларын тудырады. Макроэлементтер де, микроэлементтер де сау жүктілікті қамтамасыз ету үшін бірдей қажет. Жүктілік кезінде тәбеттің созылмалы жоғалуы бар әйелдерде анемия, ұрықтың өсу патологиясы және мерзімінен бұрын босану қаупі бар.
