Жүкті әйелдер қызыл иегінің қанауына байланысты тіс дәрігеріне қаралғанда, оларға жүктілік гингивиті (қызыл иектің қабынуы) диагнозы қойылуы мүмкін.
Жүкті әйелдердің шамамен 60-75 пайызында қызыл иек ісініп, қызарады. Қызыл иектер нәзік және сезімтал болғандықтан, тісті кәдімгі щеткамен тазалаған кезде қанайды. Бұл ауру қызыл иектің қабынуының жеңіл түрі саналатын жүктілік гингивиті болып табылады.
Жүктілік гингивиті гормондық өзгерістерге байланысты және қызыл иектің тіс тасындағы бактерияларға сезімталдығының артуынан пайда болады. Жалпы, жүктілік кезінде әйелдерде прогестерон мен эстроген мөлшері өте жоғары болады, соның нәтижесінде шырышты қабықтардағы қан айналымы артып, бұл қызыл иектің сезімталдығын күшейтеді.
Жүктілік гингивитінің себептері
- Гормондық өзгерістер;
- Тамақтану рационындағы өзгерістер;
- Сілекей бөлінуінің азаюы;
- Сілекей құрамындағы өзгерістер;
- Тіс пастасының әсері;
- Құсу және әлсіздік.
Жүктілік гингивиті дамып келе жатқан ұрыққа қалай әсер етеді?
Егер сіз тіс тазалығы гигиенасын сақтасаңыз, жүктілік гингивиті сізге немесе сәбиіңізге зиян келтірмейді. Қызыл иек ауруы мерзімінен бұрын босануға әкелуі мүмкін деген пікірлер бар, бірақ бұл аурудың ауыр түріне шалдыққан әйелдер үшін ғана қауіпті болуы мүмкін.
Зерттеулер қызыл иек ауруының ауыр түрі мерзімінен бұрын босану, сәбидің аз салмақпен туылуы, тіпті преэклампсия (қан қысымының көтерілуі) сияқты салдарға әкелуі мүмкін екенін көрсетеді. Ал басқа зерттеулер қызыл иек ауруы мен мұндай күрделі асқынулар арасындағы байланысты жоққа шығарады.
Жүктілік кезінде қызыл иектің қанауы қашан басталады?
Жүктіліктің екінші триместрінде түрлі гормондық өзгерістерге байланысты қызыл иек әлдеқайда жұмсақ әрі сезімтал болғанына қарамастан, қызыл иектің қанауы әдетте үшінші триместрде, эстроген мен прогестерон деңгейі ең жоғары шегіне жеткенде байқалады. Бірінші триместрдегі сезімтал қызыл иек жүктіліктің алғашқы белгісі болуы мүмкін.
Жүктілік кезіндегі тіс күтімі
Тіс күтімін ауыз қуысын таза ұстаудан бастаңыз:
- Күніне кемінде екі рет (мүмкіндігінше әр тамақтан кейін) жұмсақ щеткамен және құрамында фторы бар тіс пастасымен абайлап тазалаңыз. Сондай-ақ түрлі симптомдардың алдын алатын арнайы гингивитке қарсы тіс пасталарын қолданыңыз;
- Күнделікті тіс жібімен тістеріңізді тазалаңыз;
- Құрамында фторы бар, спиртсіз ауыз шаю құралын пайдаланыңыз;
- Мүмкіндігінше қантты тұтынуды шектеңіз, себебі ол тісте тас түзілу ықтималдығын және ауыздағы бактериялар санын арттыруы мүмкін.
Кез келген аурудың алдын алу үшін үнемі тіс дәрігеріне қаралып тұрыңыз. Тұрақты тексерулерге қосымша, келесі жағдайларда дереу тіс дәрігеріне хабарласыңыз:
- Тіс ауруы;
- Қызыл иектің жиі қанауы;
- Қызыл иек ауруының басқа белгілері, мысалы, қызыл иектің ісінуі немесе сезімталдығы, тіс пен қызыл иектің арасының ашылуы, ауыздан үнемі жағымсыз иіс шығуы немесе тістердің босауы;
- Ауыз қуысында түрлі жаралардың пайда болуы;
- Ауыз қуысының ұюы.
Жүктілік гингивитін қалай емдеуге болады?
Тіс дәрігерлері жүктілік гингивитін емдеуде бірқатар емшараларды, соның ішінде антибиотиктер мен қызыл иек ауруларына қарсы ауыз шаю құралдарын ұсынады. Ал ауыр жағдайларда хирургиялық ота жасалуы да мүмкін.
Бұл антибиотиктер мен ауыз шаю құралдары әдетте жүкті әйелдер үшін қауіпсіз, бірақ олардың өсіп келе жатқан сәбидің денсаулығына әсері туралы ешқандай зерттеу жүргізілмеген. Мұндай құралдарды тағайындау кезінде тіс дәрігерлері сіздің жүктілігіңізді, босануға қанша уақыт қалғанын және бар аллергиялық жағдайыңызды ескеріп, емшараның толық қауіпсіз екеніне көз жеткізуі керек.
Кез келген аурудың алдын алу үшін үнемі тіс дәрігеріне қаралыңыз. Тұрақты тексерулерге қосымша, келесі жағдайларда дереу тіс дәрігеріне хабарласыңыз:
- Тіс ауруы;
- Тістердің жиі қан кетуі;
- Тіс ауруының басқа белгілері, мысалы, қызыл иектің ісінуі немесе сезімталдығы, тіс пен қызыл иектің алыстауы, тұрақты жағымсыз иіс немесе тістердің босаңсуы;
- Ауыз қуысында әртүрлі жаралардың пайда болуы;
- Ауыз басының ұюы.
Жүктілік гингивитін қалай емдеуге болады?
Тіс дәрігерлері жүктілік гингивитін емдеуде бірқатар процедураларды, соның ішінде антибиотиктер мен қызыл иек ауруларына қарсы ауызды шаю құралдарын ұсынады. Ауыр жағдайларда хирургиялық ота жасалуы мүмкін.
Бұл антибиотиктер мен ауызды жуатын заттар әдетте жүкті әйелдер үшін қауіпсіз, бірақ олардың өсіп келе жатқан нәрестенің денсаулығына әсері туралы зерттеулер жүргізілмеген. Мұндай заттарды тағайындау кезінде тіс дәрігерлері сіздің жүктілігіңізді, босануға қанша уақыт қалғанын және қазіргі аллергиялық жағдайыңызды ескеруі және емдеудің толық қауіпсіз екеніне көз жеткізуі керек.