Амниотикалык суюктук түйүлдүктүн дени сак өнүгүшү үчүн өтө маанилүү. Ошону менен бирге, жатындагы бул суюктуктун өлчөмүнүн нормадан аз же көп болушу ар кандай кесепеттерге алып келиши мүмкүн.
Амниотикалык суюктук деген эмне?
Бала жатында эки кабыкчадан — амнион жана хориондон турган амниотикалык челдин ичинде жайгашат. Түйүлдүк амниотикалык суюктукка толгон кабыктын ичинде өсүп, өнүгөт.
Алгач суюктук эне тарабынан, ал эми кош бойлуулуктун 20-аптасына карата түйүлдүктүн бөйрөктөрү тарабынан иштелип чыга баштайт, анткени түйүлдүк суюктукту жутуп жана бөлүп чыгарып турат.
Амниотикалык суюктук кандай көрүнүштө болот?
Амниотикалык суюктук тунук же саргыч түстө болот. Эгерде суюктуктун түсү өзгөрсө, анда балаңыз жатында меконий (ымыркайдын алгачкы заңы) бөлүп чыгарган болушу мүмкүн. (Мындай учурда суюктук адатта жашыл же күрөң түстө көрүнөт). Суюктуктун түсү өзгөргөндө, дарыгер түйүлдүктүн дем алуусуна байланыштуу көйгөйү бар же жоктугун текшерет.
Амниотикалык суюктуктун милдеттери
Амниотикалык суюктуктун милдеттери төмөнкүдөй:
- Түйүлдүктү коргоо: түйүлдүктү сырткы басымдан коргоп, амортизатордун милдетин аткарат;
- Температураны көзөмөлдөө: жатын ичиндеги температураны нормалдуу кармап турууга жардам берет;
- Инфекциядан коргоо: амниотикалык суюктукта антителолор бар болгондуктан, ал түйүлдүктү ар кандай инфекциялардан коргойт;
- Өпкө жана тамак сиңирүү тутумунун өрчүшү: суюктук аркылуу дем алганда түйүлдүктүн өпкөсү жана тамак сиңирүү тутуму өрчүйт;
- Булчуң жана сөөктөрдүн өрчүшү: түйүлдүк амниотикалык кабыктын ичинде сүзүп жүргөндө эркин кыймылдайт, бул болсо булчуңдар менен сөөктөрдүн туура өрчүшүнө шарт түзөт;
- Амниотикалык суюктук кол жана бут манжаларынын бири-бирине жабышып өсүшүнө жол бербейт, эгерде амниотикалык суюктуктун көлөмү аз болсо, манжалар биригип өсүп калышы мүмкүн;
- Киндикти коргоо: жатындагы суюктук киндиктин кысылып калуу коркунучун азайтат. Ал аркылуу азык заттар жана кычкылтек плацентадан түйүлдүккө өтөт.
Адатта, амнион суюктугунун көлөмү кош бойлуулуктун 36-аптасында көбөйүп, болжол менен 1 литрге жетет. Төрөт жакындаганда болсо азаят.
Суюктуктун бузулушу
Кээде амнион суюктугу адаттагыдан көбүрөөк же азыраак болушу мүмкүн. Олигогидрамниоз — бул амнион суюктугунун нормадан аз болушу.
Олигогидрамниоз каалаган триместрде пайда болушу мүмкүн, бирок көбүнчө акыркы триместрде кездешет. Эгер ал кош бойлуулуктун алгачкы 6 айында пайда болсо, тубаса кемтиктер, бойдон түшүү же эрте төрөт коркунучу жогору болот.
Эгер акыркы триместрде суюктуктун деңгээли төмөн болсо, ал төмөнкүдөй кесепеттерге алып келиши мүмкүн:
- Түйүлдүктүн өсүшүнүн жайлашы;
- Төрөт процессиндеги кыйынчылыктар;
- Кесарь кесүү жолу менен төрөтүү зарылдыгы.
Баланын нормалдуу өсүп-жетилип жатканына ынануу үчүн кош бойлуулуктун калган мезгилине да байкоо жүргүзүлөт.
Полигидрамниоз (кээ бир учурларда гидрамниоз же амниотикалык суюктуктун бузулушу деп да аталат) — бул нормадан ашык суюктуктун болушу.
Полигидрамниоздун жеңил учурлары адатта атайын дарылоону талап кылбайт. Оор учурларда, башкача айтканда, суюктук өтө көбөйүп кеткенде, амниоцентез жасалат (ашыкча суюктук ийне аркылуу чыгарылат). Индометацин сыяктуу сезгенүүгө каршы дарылар суюктукту азайтуу үчүн гана азыр сунушталбайт, анткени алар балага зыян келтириши мүмкүн. Кош бойлуулуктун 20-аптасынан баштап мындай дарыларды дарыгердин көрсөтмөсүсүз ичпеңиз.
Кош бойлуулук учурунда амниотикалык суюктук агып жатканын байкасаңыз (өзгөчө 37-аптага чейин же суюктук жашыл, күрөң, кан аралаш же жагымсыз жыттуу болсо), дароо дарыгерге же төрөт үйүнө кайрылыңыз. Суюктуктун аз же көп экенине тынчсызданган ар бир кош бойлуу аял да бул тууралуу өз дарыгерине айтышы керек.
