Босанғаннан кейін денеңіз көптеген өзгерістерді бастан өткереді және қалпына келу үшін уақыт қажет. Босанғаннан кейінгі бір апта ішінде ауырсыну және қатты шаршау сияқты кейбір жайсыздықты сезіну — қалыпты жағдай. Бірақ кейбір әйелдерде босанғаннан кейін өмірге қауіп төндіретін күрделі денсаулық мәселелерінің асқынулары болады. Егер өзіңізді қалай сезінетініңізге алаңдасаңыз немесе ауырсыну, жайсыздық болса, дәрігеріңізге хабарласыңыз.
Барлық әйел босанғаннан кейінгі күтімді қажет етеді. Босанғаннан кейінгі күтім — бұл жаңа босанған әйелдерге көрсетілетін медициналық көмек. Өзіңізді жақсы сезінсеңіз де, босанғаннан кейінгі барлық тексеруден өтіңіз. Бұл — босанғаннан кейін денсаулығыңыздың жақсы қалпына келіп жатқанына көз жеткізуге көмектесетін медициналық тексерулер.
Босанғаннан кейінгі күтім өте маңызды, себебі жаңа босанған аналар алдағы күндер мен апталарда ауыр, кейде тіпті өмірге қауіп төндіретін қатерге ұшырауы мүмкін.
Босанғаннан кейінгі күтім — жаңа босанған әйелдерге медициналық көмек. Өзіңізді жақсы сезінсеңіз де, босанғаннан кейінгі барлық тексерулерден өтіңіз.
Босанғаннан кейінгі қауіпті белгілер
Жалпы алғанда, күрделі денсаулық мәселелерінің белгілеріне кеуде қуысының ауырсынуы, тыныс алудың қиындауы, қатты қан кету және қатты ауырсыну жатады.
Егер сізде төмендегідей белгілер немесе симптомдар пайда болса, дәрігеріңізге хабарласыңыз.
Инфекция белгілері:
- Дене қызуының 38.0°C-тан жоғары болуы. Дене қызуы ағзаңыз инфекция тудыратын вирус немесе бактерияларды жоюға тырысқанда пайда болады;
- Кесар тілігі, эпизиотомия немесе аралықтың жыртылған жерлерінің айналасындағы ауырсынудың, қызарудың немесе бөлінділердің күшеюі;
- Кесар тілігі — дәрігердің іш қуысы мен жатырды кесу арқылы нәрестені дүниеге әкелетін операциясы.
- Эпизиотомия — босану кезінде нәрестенің шығуына көмектесу үшін қынап аузында жасалатын тілік;
- Аралықтың жыртылуы — босану кезінде қынап пен тік ішектің арасындағы тіндердің жыртылуы.
- Зәр шығарғанда ашыту немесе ауырсыну, белдің бүйір жағының ауырсынуы немесе жиі зәр шығаруға бейімділік.
- Сүт безінде қызыл жолақтардың немесе жаңадан ісіктердің пайда болуы. Сізде мастит деп аталатын сүт безі инфекциясы болуы мүмкін.
- Іштің төменгі бөлігінің қатты ауырсынуы. Сізде эндометрит, яғни жатырдың шырышты қабығының қабынуы болуы мүмкін.
- Жағымсыз иісті бөлінділер. Сізде эндометрит немесе бактериялық вагиноз деп аталатын инфекция болуы мүмкін. Бактериялық вагиноз қынапта белгілі бір бактериялардың шамадан тыс көбеюінен болады.
Босанғаннан кейін сізде келесі белгілер немесе симптомдар байқалса, 103 нөміріне қоңырау шалып, жедел жәрдем шақырыңыз:
- қалтырау;
- қатты терлеу;
- жиі тыныс алу;
- жүректің жиі соғуы;
- естен тану, абдырау;
- дене қызуының көтерілуі;
- қатты ауырсыну және жайсыздық.
Сізде мустит деп аталатын кеуде инфекциясы болуы мүмкін.
Сізде эндометриттер, яғни жатырдың шырышты қабығының қабынуы болуы мүмкін.
Сізде эндометрит немесе бактериялық вагиноз деп аталатын инфекция болуы мүмкін.
Денсаулыққа байланысты басқа мәселелердің белгілері:
- Кәдімгі етеккірден көбірек немесе уақыт өткен сайын күшейетін қан кету. Сізде босанғаннан кейінгі қан кету (БКҚ деп те аталады) жағдайы болуы мүмкін. Бұл — әйелдің босанғаннан кейін қатты қан жоғалтуы. Бұл бала туғаннан кейін 12 аптаға дейін орын алуы мүмкін күрделі, бірақ сирек кездесетін жағдай.
- Аяқта, әсіресе балтырда ауырсыну, ісіну, қызару, тоңу сияқты жағдайлар байқалса. Сізде терең веналар тромбозы болуы мүмкін.
- Көру қабілетінің өзгеруі, бас айналу, қатты бас ауруы, іштің оң жақ жоғарғы бөлігінде немесе иықта ауырсыну, тыныс алудың қиындауы, тез салмақ қосу немесе аяқтың, қолдың немесе беттің ісінуі. Сізде босанғаннан кейінгі преэклампсия жағдайы болуы мүмкін. Бұл — әйелдің қан қысымы жоғарылап, босанғаннан кейін бүйрек пен бауыр сияқты кейбір мүшелері қалыпты жұмыс істемегенде пайда болатын күрделі жағдай.
- Кеуде қуысының ауырсынуы, жөтел. Сізде өкпе эмболиясы болуы мүмкін.
- Босанғаннан кейін 10 күннен артық созылған үмітсіздік немесе мұңды сезім. Сізде босанғаннан кейінгі депрессия болуы мүмкін. Бұл — әйелдерде бала туғаннан кейін пайда болатын депрессия.
- Асқазанның ауыруы немесе құсу.
Денсаулыққа байланысты басқа проблемалардың белгілері:
- қарапайым етеккірден ауыр қан кету немесе уақыт өте келе күшейетін қан кету. Сізде босанғаннан кейінгі қан кету жағдайы (PPH деп те аталады) болуы мүмкін. Бұл жағдай әйелдің босанғаннан кейін қатты қан кетуі болып табылады. Бұл бала туылғаннан кейін 12 аптаға дейін пайда болуы мүмкін ауыр, бірақ сирек кездесетін жағдай.
- Аяқтарда, әсіресе сирақтарыңызда ауырсыну, ісіну, қызару, тоңу сияқты жағдайлар байқалса. Сізде қатты тамыр тромбозы болуы мүмкін.
- Көру қабілетінің өзгеруі, бас айналу, қатты бас ауруы, оң жақ іштің жоғарғы бөлігінде немесе иықта ауырсыну, тыныс алудың қиындауы, тез салмақ қосу немесе аяқтың, қолдың немесе беттің ісінуі. Сізде босанғаннан кейін преклампсия болуы мүмкін. Бұл ауыр жағдай болып саналады және әйелдің қан қысымы жоғары болғанда және оның бүйрегі мен бауыры сияқты кейбір мүшелері босанғаннан кейін қалыпты жұмыс істемегенде пайда болады.
- Кеуде қуысындағы ауырсыну, жөтел. Сізде өкпе эмболиясы болуы мүмкін.
- Босанғаннан кейінгі 10 күннен астам үмітсіздік немесе мұң сезімі. Сізде босанғаннан кейінгі депрессия болуы мүмкін. Әйелдерде бала туғаннан кейін депрессия пайда болады.
- Асқазан ауруы немесе құсу.
