Газ — ашказан же ичегидеги адаттагы аба, бирок кээде ымыркайлардын ичегисинде абанын топтолушу ооруну жаратат. Кээ бир ымыркайлардын ичи көөп, ичегидеги газдар чыгып кетмейинче уктай албайт, кээ бирлери сааттап ыйлайт.
Бул макала аркылуу биз Сизге ымыркайларда газдын пайда болуу себептери, белгилери жана топтолуп калган газды кантип чыгаруу керектиги жөнүндө пайдалуу маалыматтар менен бөлүшөбүз.
Дээрлик бардык ымыркайлардын организминде газ пайда болуп турат. Газ тамак сиңирүү учурунда аба киргенде, мисалы, ымыркай бөтөлкөнүн соргучун соруп, абаны жутуп жибергенде пайда болот. Балаңыздын ичинин көбүшү — кадимки көрүнүш, кооптонууга негиз жок.
Балдардын ичинин көбүшүнүн себептери кайсылар?
Аба жутуу (Аэрофагия)
Ымыркайларга эмчек туура эмес берилсе же эмизилсе, бөтөлкөдөн суюктук ичип жатканда алар абаны жутуп алышат. Балдар көп сүйлөөгө аракет кылып жатканда да абаны жутуп алышы мүмкүн.
Өтө көп ыйлоо
Ымыркайлар ыйлаганда да абаны жутуп алышат. Эгерде газдын пайда болушуна балаңыздын ыйлаганы себеп болсо, бала тынчтангандан кийин кайра баары өз ордуна түшөт.
Тамак сиңирүү көйгөйлөрү
Ымыркайлардын ичи катканда, б.а. тамак сиңирүүдө көйгөйлөр болсо, балдардын организминде газ топтолуп калат.
Балдарда тамак сиңирүү жолдорунун толук жетилбегендиги
Тамак сиңирүү ферменттеринин жетишсиздигинин эсебинен, толук сиңбеген тамак-аш продуктулары микроорганизмдер тарабынан майдаланып, газдын пайда болушуна себеп болот.
Ашказан-ичеги вирустары
Кээде вирустар тамак сиңирүү системасындагы көйгөйлөргө себеп болот:
- газ топтолушу;
- кусуу;
- ич өтүшү.
Жаңы тамак-аш азыктары
Жаңы тамактар берилгенде, катуу тамак жеген чоңураак балдарда жаңы тамактар менен тамактануунун натыйжасында газ топтолуп калат. Кээ бир бөбөктөрдө байкалган тез-тез газ топтолуп калуу учурлары балдардын тамак-ашка сезгичтигинин белгиси болушу мүмкүн.
Ичтин көбүүсүнүн алдын алуу
Балдардын ичегисинен газдарды тезирээк чыгарууга үй шартында аткарыла турган көнүгүүлөр жардам берет:
- балдардын буттарын айлана бойлоп кыймылдатууга үндөө;
- ымыркайды чалкасынан жаткырып, тизелерин бүгүп, буттарын көтөрүү;
- баланын башын курсагынан өйдө этияттык менен көтөрүү, ошондой эле тик абалда кармоо;
- балдарды машинада сейилдетүү — эгерде ымыркай машинада жүргөндү жакшы көрсө, бул баланын сейилдөөсүнө түздөн-түз жардам берет. Машинадагы жумшак термелүү ооруну жеңилдетип, ымыркайды тынчтандырышы мүмкүн;
- ымыркайларды бөлөө — жаңы төрөлгөн ымыркайларды бөлөө газдардан арылууга жардам берет. Бирок бул абал бардык эле бөбөктөргө жага бербеши мүмкүн;
- баланын бетин ылдый каратып көтөрүү — бөбөктөрдү көтөрүп жатканда бетин өйдө каратпастан кармап туруу да баланын денесинен газдардын тезирээк чыгып кетишине жардам бериши мүмкүн. Баланын башын этияттык менен бир аз көтөрүп, ымыркайдын бетин же мурдун эч нерсе жаап калбаганына ынануу керек;
- наристенин курсагын укалоо — баланын курсагын акырын сылоо газдын чыгышын жеңилдетет. Энелер балдарынын курсагын саат жебеси боюнча же саат жебесине каршы жумшак кыймылдар менен ылдый басууга аракет кылып көрүшү мүмкүн, бул ымыркайдын реакциясы аркылуу басымды башкарууга мүмкүндүк берет;
- курсагы менен жаткыруу — наристелер ойгоо жана көзөмөлдө болгон маалда курсагы менен жаткырууну колдонсо болот. Курсагы менен жатуу аркылуу балдарда топтолгон газды чыгаруу жеңилдейт. Мындан тышкары, бул кыймылдар балдардын денесинин жогорку бөлүгүндөгү булчуңдарын чыңдайт жана башын көтөрүүгө түрткү берет;
- газ чыгаруучу тамчыларды берүү — симетикон газ чыгаруучу тамчылары кээ бир ымыркайларга аба көбүкчөлөрүнүн тез чыгып кетишине натыйжалуу жардам берет. Ата-энелер балдарына белгиленген дозада күн бою симетикон газ чыгаруучу тамчыларын 4 жолуга чейин бере алышат;
- изилдөөлөр көрсөткөндөй, пробиотик кошумчалары ичеги микроорганизмдерин тең салмактоо менен ымыркайлардын ичегисинде абанын топтолуп калышынын алдын алат. Энелер алгач педиатр менен кеңешип, андан соң балага пробиотиктерди бере алышат.
Эгерде сиз үй шартында балаңызга жардам бере албасаңыз, анда дарыгерлердин жардамынан пайдаланууга туура келет.
