Íssılıq bórtpesi (ayırım jaǵdaylarda tikenli ıssılıq dep te ataladı) — náresteler hám jas balalarda tiykarınan ıssı kúnleri ushırasatuǵın teri keselligi.
Íssılıq bórtpesi ne sebepten payda boladı?
Tikenli ıssılıq yamasa miliariya dep atalatuǵın bul bórtpe hádden tıs terlew sebepli ter bezleri pitip qalǵanda júzege keledi. Nátiyjede teride qızıl daqlar yamasa kópirshikler payda boladı. Bul kesellik kóbinese jazda, ıssı hám ıǵallı hawada kúsheyedi. Sintetik gezlemelerden tigilgen jıllı kiyimler keselliktiń jáne de awırlasıwına sebep bolıwı múmkin.
Íssılıq bórtpesiniń túrleri
Íssılıq bórtpesiniń bir neshe túri bar:
- Kristallı ıssılıq bórtpesi (Miliaria crystallina) — ıssılıq bórtpeleriniń eń jeńil túri. Bul epidermis dep atalıwshı teriniń joqarǵı qatlamına tásir etedi. Bunda náresteniń terisinde mayda, aq, kópirshikke uqsas bórtpelerdi kóriwińiz múmkin;
- Qızıl ıssılıq bórtpesi (Miliaria rubra) — ıssılıq bórtpesiniń bul túri teriniń sırtqı qatlamında tereńirek jaylasqan boladı. Miliaria rubra kóbinese tikenli ıssılıq dep ataladı, bórtpe átirapındaǵı teri qızarıp, awıradı hám qıshıy baslaydı;
- Tereń ıssılıq bórtpesi (Miliaria profunda) — teriniń eń tereń qatlamına (dermis) tásir etedi. Náresteler hám balalar arasında júdá kem ushırasadı. Ádette úlkenlerdiń ayaq, qol hám qarın terisi betinde payda boladı.
Paydalı maqala: Balalarda qarın kóbisiwiniń sebepleri
Íssılıq bórtpesi belgileri
Íssılıq bórtpesi teride mayda qızıl-pushtı kópirshikler payda etedi. Bul bórtpeler mayda bezewlerge uqsap ketedi. Bórtpeler júdá sezilerli bolǵanlıqtan, geyde ata-analardı qáweterge saladı. Íssılıq bórtpesi ısıtpa hám basqa da qáwipli belgilerge alıp kelmeydi. Biraq ayırım jaǵdaylarda bórtpeniń qıshıwı sebepli balańız tınıshsızlanıwı múmkin.
Eń kóp ushırasatuǵın belgileri tómendegishe:
- Pushtı yamasa qızǵısh dóńkeygen noqatlar hám bórtpe kórinisinde boladı;
- Nárestelerde kóbinese moyın, qoltıq, shıǵanaq búrmeleri hám jórgek kiygiziletuǵın aymaqta ushırasadı;
- Kishi jastaǵı hám úlken jastaǵı balalarda bórtpe ádette moyın, kókirek hám bel aymaǵında payda boladı;
- Bórtpe kemnen-kem jaǵdaylarda bet, alaqan yamasa ayaq tabanı aymaqlarında ushırasadı;
- Geyde ıssılıq bórtpesi qıshıwı múmkin;
- Bórtpe qasılsa, kóbeyiwge beyim boladı;
- Náresteler terisinde ıssılıq bórtpesi mayda-mayda suw kópirshikleri kórinisinde ushırasadı.
Áhmiyetli: Balalarda uyqı norması hám uyqınıń abzallıqları
Íssılıq bórtpelerin emlew
Bórtpe ádette úlken qáwip tuwdırmaydı hám bir neshe kún ishinde óz-ózinen joǵalıp ketedi. Eger bórtpe 3 kún ishinde ótpese yamasa kúsheyse, irińlese yamasa átirapına qızarıw tarqalsa, sonday-aq balanıń dene temperaturası kóterilse, az emse yamasa hálsizlenip qalsa, shıpakerge múrájat etiń.
Tómendegi usıllar járdeminde nárestedegi qolaysızlıqtı jeńilletiw hám onıń tezirek jazılıwına járdem beriw múmkin:
- Íssılıq bórtpeleriniń dáslepki belgisi gúzetilgende balanı salqınıraq jerge ótkeriń;
- Bala terisin salqın hám qurǵaq halda saqlań;
- Bórtpe bar jerge kompress (bir neshe qabat etip búklengen hám salqın suwǵa batırılǵan jumsaq gezleme) qoyıń;
- Bala terisin salqın suw menen azmaz namlań, soń abaylap qurǵatıń;
- Terini salqın saqlaw ushın náresteniń artıqsha kiyimlerin sheshiń, bólmeni de salqın halda saqlań;
- Balaǵa kóbirek suyıqlıq ishiriń, bunda nárestelerdi talap etkeninde ana súti menen emiziw, úlkenirek balalarǵa kóbirek suw ishiriw usınıs etiledi.
Áhmiyetli: Hár túrli bórtpege qarsı kremlerden shıpaker kórsetpesisiz paydalanbań. Íssılıq bórtpesi allergiyalıq bórtpe túrine kirmegeni ushın da emlewshi kremlerden paydalanıw járdem bermewi múmkin.
Íssılıq bórtpeleriniń aldın alıw
Nárestelerde ıssılıq bórtpesi qáwpin azaytıw ushın tómendegiler usınıs etiledi:
- Nárestelerdi máwsimge sáykeslep kiyindiriń. Olardı hárdayım, ásirese ıssı hawada qalıń gezlemelerge orap taslaw shárt emes;
- Paxta gezlemesinen tayarlanǵan keń, teri dem alatuǵın kiyimlerdi tańlań;
- Nárestelerdi tikkeley quyash nurlarınan uzaqta tutıń;
- Íssı hawada nárestelerdi salqın jerde saqlań. Júdá ıssı hawa baqlansa, kondicionerden paydalanıp bólmeni de salqınlatıń;
- Nárestelerdi ısıtıw úskeneleri yamasa basqa ıssılıq dereklerinen uzaǵıraq tutıń;
- Artıqsha terlew jaǵdayların baqlap barıń. Eger náresteniń terisi qızarıp ketse yamasa terlep atırǵan bolsa, onı salqınıraq jerge ótkeriń.
“Lalu” mobil qosımshamızdı júklep alıń hám náresteńizdi durıs kútip-baǵıw boyınsha shıpakerlerden máslahátler alıń. Lalu menen professional anaǵa aylanıń!