Жаңа туған нәрестелердің ұйқысында мазасыздануы, жылауы жиі кездеседі.
Нәрестелердің ағзасы тұрақты ұйқы режиміне бейімделмегендіктен, олардың ұйқысынан жиі оянуы немесе ыңырсып жылауы – қалыпты жағдай.
Жаңа туған нәрестелер үшін жылау негізгі қарым-қатынас құралы болып табылады. Сондықтан сәбилердің жиі, тіпті ұйықтап жатып та жылауына негіз бар. Мұндай кезде нәрестеде қандай да бір ауру немесе ауырсыну белгілері болмаса, бұл – қалыпты құбылыс.
Сәбилер өздерін білдіру үшін әртүрлі тәсілдермен әрекет етеді. Мысалы, ұйқыдағы жылау аштықтың немесе жайсыздықтың (дымқыл жөргек, тым ыстық немесе тым суық болуы) белгісі болуы мүмкін. Ұйықтап жатқан бала қозғалғанда немесе өзге де шу салдарынан қорқып жылауы мүмкін.
Балалар көбінесе үстірт ұйқы кезінде немесе шамадан тыс қозған кезде түнгі үрей себебінен жылайды.
Пайдалы: Баланың даму кезеңдері: Есту және дыбыс шығару
Сәбиім қорқынышты түс көре ме?
Кейбір ата-аналар сәбиінің түнде жылауы қорқынышты түс көруін білдіреді деп алаңдайды. Өкінішке орай, бұл әзірге нақты жауабы жоқ тақырып.
Қорқынышты түстер немесе түнгі үрейдің нақты қай жаста басталуы мүмкін екендігі толық дәлелденбеген.
Түнгі үрей салыстырмалы түрде сирек кездеседі және әдетте 4 жастан 12 жасқа дейінгі балаларда байқалады, дегенмен 18 айлықтан бастап балалар да түнде қорқып жылауы мүмкін. Бала ауырып қалса немесе ұйқысы қанбаса, түнгі үрейдің пайда болу ықтималдығы жоғары болады.
Түнгі үрей терең ұйқы кезеңінде орын алады. Егер қандай да бір себеппен бұл кезең бұзылса, нәрестеңіз жылауы немесе тіпті айқайлауы мүмкін.
Нәрестеңіз ұйқысында осылай мазасызданғанын сезбейді және оянғаннан кейін бұл жағдайды есіне түсіре алмайды.
Нәрестені жұбату тәсілдері
Нәресте ұйқы кезінде оянып, сәл жыласа, өздігінен жұбанады. Мұндай жағдайда оны көтеру баланы оятып, ұйқысының бұзылуына себеп болуы мүмкін.
Егер жылауын тоқтатпаса, нәрестенің арқасын немесе қарнын сипап, жұмсақ дауыспен жұбату керек. Бұл баланы ұйқының басқа кезеңіне өткізуге және жылауын тоқтатуға көмектеседі.
Емшек сүтімен қоректенетін нәрестелер емізгеннен кейін одан да тыныш ұйықтауы мүмкін. Сондықтан аналар (немесе күтушілер) нәрестені емізу оны оятуы мүмкін бе, жоқ па – соны анық біліп алуы керек. Мұндай жағдайларда нәрестенің ұйқы режимін бақылау да пайдалы болуы мүмкін. Кейбір сәбилер терең ұйқыға кеткенде немесе оянар алдында ақырын ғана жылайды. Нәрестенің әдеттегі ұйқы режимін анықтау аналарға баласының жылау себебін түсінуге көмектеседі.
Кейбір нәрестелер ауырған кезде немесе тістері шығып жатқанда ұйқы кезінде жылауы мүмкін. Мұндай кезде балалар сол ауырсынудан жылайды және ұйқысы мазасызданады. Аналар (немесе күтушілер) нәрестенің ауырсынуын қалай жеңілдету керектігі туралы педиатрмен кеңесуі тиіс.
Қорқынышты түстердің қашан басталатынын нақты білмесек те, нәрестенің қорқынышты түс көргендіктен жылап жатқанын сезген аналар (күтушілер) майда үнмен әлдилеп немесе нәрестенің арқасынан сипап, оны тыныштандыра алады. Ал әлі де емшек еметін сәбилерді емізу арқылы жұбатуға болады.
Егер нәресте қорқынышты түс көріп оянса, оны дереу жұбатып, ұйықтауы үшін әлди айтып беру керек, өйткені нәрестелер қорқынышты түстің шын емес екеніне көз жеткізуі қажет.
Дәрігерге қашан жүгіну керек?
Төмендегі жағдайларда аналар (бала күтушілер) баланың түнде жылауы және басқа да ұйқы мәселелері бойынша дәрігермен кеңесуі керек:
- бала ауырсынудан жыласа;
- ұйқы режимі кенеттен өзгерсе;
- баланың ұйқысы бірнеше түн бойы бұзылса және жұбату тәсілдері көмектеспесе; егер нәресте ұзақ уақыт тоқтаусыз жылап, ештеңемен тынышталмаса, жылауы әдеттегіден өзгеше болса (шыңғырып немесе өте әлсіз жыласа), дене қызуы көтерілсе (әсіресе 3 айға толмаған нәрестеде 38°C және одан жоғары болса), ембей қойса, тынысы қиындаса, әлсіреп, енжар болып қалса немесе әрең оянса — күтпестен, дереу дәрігерге қаралу немесе жедел жәрдем шақыру қажет;
- тамақтандыруға байланысты мәселелер, мысалы, жеткілікті ембеу баланың ұйықтауына кедергі келтірсе, дәрігерге жүгіну қажет.
Бұл мақаланы kidshealth.org және medicalnewstoday.com сайттарының деректері негізінде «Lalu» командасы дайындады.