Тер бөртпесі (кейде тершік деп те аталады) — нәрестелер мен кішкентай балаларда негізінен ыстық күндері кездесетін тері ауруы.
Тер бөртпесі не себептен пайда болады?
Тершік немесе милиария деп аталатын бұл бөртпе шамадан тыс терлеу салдарынан тер бездері бітеліп қалғанда пайда болады. Нәтижесінде теріде қызыл дақтар немесе көпіршіктер пайда болады. Бұл ауру көбінесе жазда, ыстық әрі ылғалды ауа райында өршиді. Синтетикалық маталардан тігілген жылы киімдер аурудың одан әрі асқынуына себеп болуы мүмкін.
Тер бөртпесінің түрлері
Тер бөртпесінің бірнеше түрі бар:
- Кристалды тер бөртпесі (Miliaria crystallina) — тер бөртпесінің ең жеңіл түрі. Ол эпидермис деп аталатын терінің жоғарғы қабатына әсер етеді. Бұл кезде нәрестенің терісінде ұсақ, ақ, көпіршік тәрізді бөртпелерді байқауға болады;
- Қызыл тер бөртпесі (Miliaria rubra) — тер бөртпесінің бұл түрі терінің сыртқы қабатында тереңірек орналасады. Miliaria rubra көбінесе тершік деп аталады, бөртпе айналасындағы тері қызарып, ауырсынады және қыши бастайды;
- Терең тер бөртпесі (Miliaria profunda) — терінің ең терең қабатына (дермаға) әсер етеді. Сәбилер мен балалар арасында өте сирек кездеседі. Әдетте ересектердің аяқ, қол және іш терісінде пайда болады.
Пайдалы мақала: Балаларда іш кебуінің себептері
Тер бөртпесінің белгілері
Тер бөртпесі теріде ұсақ қызыл-қызғылт көпіршіктер пайда етеді. Бұл бөртпелер ұсақ безеулерге ұқсап кетеді. Бөртпелер қатты байқалатындықтан, кейде ата-аналарды алаңдатады. Тер бөртпесі дене қызуының көтерілуіне және басқа да қауіпті белгілерге алып келмейді. Бірақ кейбір жағдайларда бөртпенің қышуы салдарынан балаңыз мазасыздануы мүмкін.
Ең жиі кездесетін белгілері төмендегідей:
- Қызғылт немесе қызарған томпақ нүктелер мен бөртпе түрінде болады;
- Нәрестелерде көбінесе мойын, қолтық, шынтақ бүгістері және жөргек киетін аймақта кездеседі;
- Бүлдіршіндер мен жасы үлкенірек балаларда бөртпе әдетте мойын, кеуде және бел аймағында пайда болады;
- Бөртпе сирек жағдайда бет, алақан немесе табан аймағында кездеседі;
- Кейде тер бөртпесі қышуы мүмкін;
- Бөртпені қасыған жағдайда көбеюге бейім болады;
- Нәрестелер терісінде тер бөртпесі ұсақ сулы көпіршіктер түрінде кездеседі.
Маңызды: Балалардағы ұйқы нормасы мен ұйқының пайдасы
Тер бөртпесін емдеу
Бөртпе әдетте айтарлықтай қауіп төндірмейді және бірнеше күн ішінде өздігінен кетеді. Егер бөртпе 3 күн ішінде қайтпаса немесе күшейсе, іріңдесе немесе айналасына қызару тараса, сондай-ақ балаңыздың қызуы көтерілсе, емуі азайса немесе ол әлсіреп қалса, дәрігерге қаралыңыз.
Келесі әдістердің көмегімен сәбидегі қолайсыздықты жеңілдетуге және жазылуын тездетуге болады:
- Тер бөртпесінің алғашқы белгісі байқалғанда баланы салқынырақ жерге ауыстырыңыз;
- Баланың терісін салқын әрі құрғақ ұстаңыз;
- Бөртпе бар жерге компресс (бірнеше қабат етіп бүктеліп, салқын суға малынған жұмсақ мата) қойыңыз;
- Баланың терісін салқын сумен аздап ылғалдандырып, содан соң еппен құрғатыңыз;
- Теріні салқын ұстау үшін сәбидің артық киімдерін шешіңіз, бөлмені де салқын күйде ұстаңыз;
- Балаға көбірек сұйықтық ішкізіңіз, бұл ретте сәбилерді қажетінше емшек сүтімен емізу, ал жасы үлкен балаларға көбірек су беріп тұру ұсынылады.
Маңызды: Дәрігердің нұсқауынсыз бөртпеге қарсы түрлі кремдерді қолданбаңыз. Тер бөртпесі аллергиялық бөртпе түріне жатпайтындықтан, емдік кремдерді қолдану көмектеспеуі мүмкін.
Тер бөртпесінің алдын алу
Нәрестелерде тер бөртпесінің пайда болу қаупін азайту үшін мыналар ұсынылады:
- Нәрестелерді маусымға лайықтап киіндіріңіз. Оларды әрдайым, әсіресе ыстық ауа райында қалың маталарға орап тастаудың қажеті жоқ;
- Мақта матадан жасалған кең, тері тыныс алатын киімдерді таңдаңыз;
- Нәрестелерді тікелей күн сәулесінен аулақ ұстаңыз;
- Ыстық ауа райында нәрестелерді салқын жерде ұстаңыз. Ауа райы тым ыстық болса, кондиционерді пайдаланып, бөлмені де салқындатыңыз;
- Нәрестелерді жылыту құрылғылары немесе басқа жылу көздерінің маңынан аулақ ұстаңыз;
- Артық терлеу жағдайларын бақылап отырыңыз. Егер нәрестенің терісі қызарып кетсе немесе терлеп жатса, оны салқынырақ жерге ауыстырыңыз.
«Lalu» мобильді қосымшамызды жүктеп алып, нәрестеңізді дұрыс күту бойынша дәрігерлерден кеңес алыңыз. Lalu-мен бірге кәсіби ана болыңыз!
